Pomagamy

Zasady i cele pomocy społecznej

Zgodnie z zapisami ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r. pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, której zadaniem jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

Prawo do świadczeń z pomocy społecznej przysługuje:

  • osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 634 zł (tzw. kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej) 
  • osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 514 zł (tzw. kryterium dochodowe na osobę w rodzinie) 
  • rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie (tzw. kryterium dochodowe rodziny) 

przy jednoczesnym występowaniu co najmniej jednego z powodów wymienionych poniżej lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej:

  • ubóstwa 
  • sieroctwa 
  • bezdomności 
  • bezrobocia 
  • niepełnosprawności 
  • długotrwałej lub ciężkiej choroby 
  • przemocy w rodzinie, w tym potrzeby ochrony ofiar handlu ludźmi
  • potrzeby ochrony macierzyństwa lub wielodzietności 
  • bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych 
  • trudności w integracji cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy, udzielane w związku z nadaniem mu statusu uchodźcy lub w związku z udzieleniem mu ochrony uzupełniającej
  • trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego 
  • alkoholizmu lub narkomanii 
  • zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej 
  • klęski żywiołowej lub ekologicznej 

Konieczne jest przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, w którym pracownik socjalny ustala sytuację osobistą, rodzinną, dochodową i majątkową osób (rodzin) korzystających lub ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej. W przypadku osób korzystających ze stałych form pomocy aktualizację wywiadu sporządza się nie rzadziej niż co 6 miesięcy (mimo braku zmiany sytuacji).

Dochód stanowi sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o przyznanie pomocy lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszonych o:

  • miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych
  • składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz ubezpieczenie społeczne
  • alimentów świadczonych na rzecz innych osób 

Do dochodu nie wlicza się:

  • jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego 
  • zasiłku celowego
  • pomocy materialnej mającej charakter socjalny albo motywacyjny, przyznawanej na podstawie przepisów o systemie oświaty 
  • wartości świadczeń w naturze 
  • świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych
  • dochodów z powierzchni użytków rolnych poniżej 1 ha przeliczeniowego
  • świadczenia wychowawczego, o którym mowa w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
  • świadczenia pieniężnego, o którym mowa w ustawie o Karcie Polaka, przeznaczonego na częściowe pokrycie kosztów zagospodarowania i bieżącego utrzymania w Rzeczypospolitej Polskiej

W razie wystąpienia rażących dysproporcji między deklarowaną wysokością dochodu a rzeczywistą sytuacją majątkową stwierdzoną przez pracownika socjalnego, kierownik ośrodka pomocy społecznej może odmówić przyznania świadczeń.

 

Aby uzyskać pomoc...

Aby uzyskać świadczenie z pomocy społecznej, osoba zainteresowana lub występujący w jej imieniu przedstawiciel ustawowy, składa w OPS wniosek o udzielenie pomocy - osobiście, pisemnie lub telefonicznie.

W ciągu 14 dni od daty złożenia wniosku pracownik socjalny przeprowadzi wywiad środowiskowy w miejscu zamieszkania osoby ubiegającej się o pomoc w celu ustalenia sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej. W sprawach wymagających pilnej interwencji (w których występuje zagrożenie życia lub zdrowia) wywiad przeprowadza się w terminie 2 dni od daty przyjęcia wniosku. Brak zgody na przeprowadzenie wywiadu ze strony osoby zainteresowanej oznacza rezygnację z pomocy.

Wymagane dokumenty

Osoba występująca się o pomoc powinna przedstawić:

  • dokument potwierdzający tożsamość osoby (dowód osobisty, paszport lub inny dokument) 
  • dokumenty poświadczające osiągane dochody, jak: 
    • zaświadczenie o wysokości zarobków netto
    • odcinek emerytury lub renty
    • inne dokumenty
  • dokumenty potwierdzające stopień niepełnosprawności:
    • orzeczenie stopniu niepełnosprawności (orzeczenie zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności) lub
    • orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy oraz samodzielnej egzystencji lub orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy (orzeczenie lekarskie orzecznika ZUS) lub
    • orzeczenie zaliczające do I lub II grupy inwalidów (orzeczenie KIZ wydane przed 1997 r.)
  • inne w zależności od sytuacji osoby (rodziny), np:
    • zaświadczenie lekarskie o długotrwałej chorobie lub
    • zaświadczenie - decyzja z Urzędu Pracy o pozostawaniu w ewidencji bezrobotnych lub poszukujących pracy.

 

Formy pomocy

Świadczeniami z pomocy społecznej są świadczenia pieniężne i niepieniężne.

Świadczenia pieniężne to:

  • zasiłek stały 
  • zasiłek okresowy 
  • zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy
  • zasiłek i pożyczka na ekonomiczne usamodzielnienie
  • świadczenie pieniężne na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z nadaniem mu statusu uchodźcy lub w związku z udzieleniem mu ochrony uzupełniającej
  • wynagrodzenie należne opiekunowi z tytułu sprawowania opieki przyznane przez sąd

Zasiłek stały przysługuje:

  • pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy,  jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej
  • pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

W przypadku zbiegu uprawnień do zasiłku stałego i renty socjalnej, świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania lub zasiłku dla opiekuna, zasiłek stały nie przysługuje.

Zasiłek okresowy może być przyznany:

  • osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;
  • rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny

Zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na:

  • długotrwałą chorobę
  • niepełnosprawność
  • bezrobocie
  • możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego

Okres, na jaki jest przyznawany zasiłek okresowy  oraz jego wysokość, ustala OPS na podstawie okoliczności sprawy.

Zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej np.

  • na zakup: 
    • żywności 
    • leków i pokrycia kosztów leczenia 
    • opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego 
    • środków czystości 
  • opłacenie: 
    • drobnych remontów i napraw w mieszkaniu 
    • opłat czynszowych 
    • opłat za energię  
    • opłat za gaz 
    • kosztów pogrzebu
    • pokrycie części lub całości wydatków na świadczenia zdrowotne

Zasiłek celowy może również otrzymać osoba (rodzina), która poniosła straty w wyniku zdarzenia losowego, a także osoby, które poniosły straty w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej.

Świadczenia niepieniężne to m.in.:

  • praca socjalna 
  • bilet kredytowany 
  • składki na ubezpieczenie zdrowotne 
  • składki na ubezpieczenie społeczne 
  • pomoc rzeczowa, w tym na ekonomiczne usamodzielnienie
  • sprawienie pogrzebu 
  • poradnictwo specjalistyczne 
  • interwencja kryzysowa
  • schronienie
  • posiłek 
  • niezbędne ubranie
  • usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania,  w ośrodkach wsparcia oraz w rodzinnych domach pomocy
  • specjalistyczne usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania oraz w ośrodkach wsparcia
  • mieszkanie chronione
  • pobyt i usługi w domu pomocy społecznej
  • pomoc w uzyskaniu odpowiednich warunków mieszkaniowych, w tym w mieszkaniu chronionym, pomoc w uzyskaniu zatrudnienia, pomoc na zagospodarowanie - w formie rzeczowej dla osób usamodzielnianych

 

Asystent rodziny

Zadaniem asystenta jest wspieranie rodzin przeżywających trudności w wypełnianiu funkcji opiekuńczo
 - wychowawczych, zmierzające do przywrócenia rodzinie zdolności do prawidłowego ich wypełnienia.

Asystent podejmuje działania mające na celu :

  • poprawę funkcjonowania rodziny w zakresie prawidłowego zabezpieczenia potrzeb dzieci, relacji wewnątrz rodziny pod względem społecznym, środowiskowym oraz w zakresie funkcjonowania
  • współpracę z instytucjami specjalizującymi się w działaniach na rzecz dziecka i rodziny

Celem pracy asysty rodzinnej jest:

  • analiza efektów działań podejmowanych wspólnie z rodzinami
  • analiza i omawianie występujących problemów w pracy, wymiana doświadczeń
  • ocena zasadności podejmowanych działań na rzecz rodziny
  • ustalenie harmonogramu pracy z rodzinami
  • omawianie diagnoz, planowanych działań w zakresie pracy asystenta rodziny

 

 

 

Kontrakt socjalny

 Kontrakt socjalny to pisemna umowa zawarta między pracownikiem socjalnym zatrudnionym w Ośrodku Pomocy Społecznej a osobą (rodziną) ubiegającą się o pomoc, określająca sposób współdziałania w rozwiązywaniu problemów osoby lub rodziny znajdującej się w trudnej sytuacji życiowej oraz uwzględniająca możliwości wykorzystania zasobów środowiska lokalnego. Kontrakt zawiera m.in. opis sytuacji życiowej osoby lub rodziny oraz opis działań koniecznych do podjęcia przez nią, a także formę, zakres i czas udzielanej przez Ośrodek Pomocy Społecznej. Okres, na jaki zawierany jest kontrakt socjalny dostosowywany jest do sytuacji życiowej, w jakiej znajduje się osoba zawierająca kontrakt oraz do form wsparcia zaproponowanych przez Ośrodek.

 

 

Dokumenty do pobrania


Urząd Miasta Warszawy Boris Centrum Wolontariatu Urząd Miasta Warszawy Stowarzyszenie Otwarte Drzwi